![](https://www.iapopsi.gr/wp-content/uploads/2021/09/erdogan-oie-1200x630.jpg)
Πιο… πεσμένος αλλά και πιο επικίνδυνος ο Ερντογάν
Ημέρα με την ημέρα κλιμακώνεται η προκλητικότητα των Τούρκων. Έτσι, μετά την παρενόχληση του γαλλικού ερευνητικού πλοίου στα ανοιχτά της Κρήτης από τουρκική φρεγάτα, έρχεται να προστεθεί και η ανακοίνωση του τούρκικου υπουργείου Εξωτερικών περί «απάνθρωπης σφαγής Τούρκων στην Τριπολιτσά», συνδυαζόμενη με ένα αιματοβαμμένο χάρτη της Πελοποννήσου στην περιοχή της Τρίπολης. Μάλιστα, στην ανακοίνωση τονίζεται ότι υπήρξε «απάνθρωπη σφαγή, που στόχο είχε να μην αφήσει ούτε έναν Τούρκο στην Πελοπόννησο και έτσι πέρασε στην ιστορία ως μαύρο στίγμα».
Της Ευαγγελίας Τζαβάρα
Κι όλα αυτά αμέσως μετά την ολοκλήρωση του ταξιδιού του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στη Νέα Υόρκη, όπου, όπως αναλύουν διπλωματικοί κύκλοι, στέφθηκε από μία παταγώδη αποτυχία. Ο Τούρκος Πρόεδρος είχε ετοιμαστεί ακόμη και για συνάντηση με τον Τζο Μπάιντεν, και γι’ αυτόν τον λόγο είχε έτοιμα μέχρι και μεταφρασμένα αντίτυπα από το βιβλίο του σε αγγλικά, γαλλικά και αραβικά, αλλά δεν κατάφερε να δει αυτούς που ήθελε και το κυριότερο να πάρει αυτά που σχεδίαζε. Κάτι που παραδέχθηκε επίσημα και ο ίδιος στο ταξίδι της επιστροφής, όπου στο αεροπλάνο μίλησε σε Τούρκους δημοσιογράφους παραδεχόμενος με τον πλέον επίσημο τρόπο ότι η Τουρκία στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ έκανε μία τρύπα στο νερό.
Ο Ερντογάν πίστευε ότι θα περάσει τα μηνύματα που ήθελε και θα κατάφερνε να σπάσει τον πάγο στις σχέσεις του με τον Αμερικανό Πρόεδρο με αφορμή και τα όσα έγιναν στο Αφγανιστάν. Αντί όμως συνάντησης –έστω και ολιγόλεπτη – με τον κ. Μπάιντεν, άκουσε όχι τα ίδια, αλλά πολύ χειρότερα. Ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Άντονι Μπλίνκεν, απαίτησε από τον Μεβλούτ Τσαβούσογλου την αποχώρηση των τουρκικών στρατευμάτων από τη Λιβύη σε εύλογο χρονικό διάστημα, ώστε να διεξαχθούν ομαλά οι εκλογές στη δοκιμαζόμενη από εμφύλιο αφρικανική χώρα. Επίσης, το δεξί χέρι του Ερντογάν, ο Ιμπραήμ Καλίν, άκουσε από τον Σύμβουλο Ασφαλείας του Λευκού Οίκου, Τζέικ Σάλιβαν, ότι οι ΗΠΑ δεν θα άρουν το εμπάργκο στην Τουρκία, ούτε φυσικά θα παραδώσουν τα νέα μαχητικά αεροσκάφη. Κι όπως τονίστηκε με έμφαση, «πρώτα θα επιστραφούν οι S-400 και μετά θα συζητήσουμε για την άρση του εμπάργκο».
Όπως γίνεται, λοιπόν, αντιληπτό, το φιάσκο του Ερντογάν στις ΗΠΑ ανεβάζει τον δείκτη επικινδυνότητας στις ελληνοτουρκικές σχέσεις. Έτσι, αυτήν τη στιγμή, με βάση τις δηλώσεις του Τούρκου Προέδρου, οι γείτονές μας θα στραφούν στη Ρωσία. Μάλιστα, έχει κανονιστεί συνάντηση με τον Βλάντιμιρ Πούτιν στο Σότσι, όπου ο Ερντογάν δήλωσε ότι θα συζητήσει την παραγγελία και νέας συστοιχίας των S-400, αλλά και των μαχητικών αεροσκαφών τύπου Su-35 και Su-57. Βέβαια, και στις σχέσεις Ρωσίας-Τουρκίας υπάρχουν αρκετές σκιές. Με κυριότερη τη θέση που πήρε η Τουρκία υπέρ της Ουκρανίας για την Κριμαία.
Αν σε όλα αυτά συνυπολογίσουμε ότι συνταξιοδοτείται και η Άνγκελα Μέρκελ και οι υποψήφιοι διάδοχοί της δεν είναι τόσο φιλικοί προς τον ίδιο, τότε κατανοεί και ο πλέον αδαής ότι ο Ερντογάν είναι σε δύσκολη θέση. Κι όλα αυτά σε συνδυασμό με την κακή κατάσταση της τουρκικής οικονομίας, αλλά και με το γεγονός ότι οι δήμαρχοι της αντιπολίτευσης (Εκρέμ Ιμάμογλου και Μανσούρ Γιαβάς), που είναι πιθανοί αντίπαλοί του στις προεδρικές εκλογές, αυξάνουν τη διαφορά στις δημοσκοπήσεις. Οπότε, δεν είναι απίθανο ο Ερντογάν να τραβήξει το χαρτί των εθνικών θεμάτων για να συσπειρώσει το ακροατήριό του.
Η Ελλάδα στη Νέα Υόρκη
Κυβερνητικοί κύκλοι στην Αθήνα δηλώνουν ικανοποιημένοι από τα αποτελέσματα της επίσκεψης του πρωθυπουργού στη Νέα Υόρκη, στην αμερικανική μεγαλούπολη. Ο κ. Μητσοτάκης, τόσο στην ομιλία του στη γενική συνέλευση του ΟΗΕ, όσο και στις επαφές του, αναφέρθηκε εκτενώς στις κινήσεις της Άγκυρας που αποτελούν παραβίαση των κυριαρχικών δικαιωμάτων των δύο χωρών, καυτηριάζοντας την επιθετική στάση στην οποία δείχνει να επανέρχεται η Τουρκία το τελευταίο διάστημα. Επίσης, ο κ. Μητσοτάκης αναφέρθηκε και στα ζητήματα ασφάλειας και σταθερότητας στην περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου με έμφαση στον εποικοδομητικό ρόλο που διαδραματίζει η Ελλάδα προς αυτή την κατεύθυνση. Επίσης, έκανε ειδική αναφορά στις σύγχρονες προκλήσεις που αντιμετωπίζει ο κόσμος, όπως η κλιματική κρίση και η ατζέντα για μια πράσινη οικονομία.
Στη συνάντηση που είχε χθες με τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Αντόνιο Γκουτιέρες, ο Κυριάκος Μητσοτάκης σημείωσε πως η Ελλάδα είναι σταθερά υπέρμαχος της ειρήνης, της σταθερότητας και της πολυμερούς συνεργασίας στην Ανατολική Μεσόγειο, στη βάση του Διεθνούς Δικαίου, της Σύμβασης του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας και των αρχών καλής γειτονίας, σε αντιδιαστολή με την παράβαση των κανόνων αυτών από τη γειτονική χώρα.
Το φάουλ με τον Ελπιδοφόρο
Στην κυβέρνηση δεν κρύβουν τη δυσαρέσκειά τους με την παρουσία του Αρχιεπισκόπου Αμερικής Ελπιδοφόρου στο πλευρό του Τατάρ κατά την τελετή εγκαινίων και τη φιέστα που έστησε ο Ερντογάν για το «Τούρκικο Κέντρο» στη Νέα Υόρκη, ένα μεγαλοπρεπές κτίριο 36 ορόφων. Η Αθήνα έχει ενοχληθεί με την ενέργεια του Αρχιεπισκόπου, την οποία κάποιοι συνδέουν με προσωπικά κίνητρα και φιλοδοξίες του ιεράρχη. Υποστηρίζουν, δηλαδή, ότι η κίνηση του κ. Ελπιδοφόρου απέβλεπε στο μέλλον, δηλαδή στη μέρα που θα ανοίξει η διαδοχή για τον θρόνο του Οικουμενικού Πατριαρχείου.
Σύμφωνα με την τουρκική νομοθεσία, το Οικουμενικό Πατριαρχείο θεωρείται τουρκικό ίδρυμα που υπάγεται στον Νομάρχη Κωνσταντινούπολης. Ο Πατριάρχης, όπως και τα μέλη της Συνόδου, πρέπει να είναι Τούρκοι πολίτες. Η Αρχιεπισκοπή Β. Αμερικής υπαγόμενη στο Οικουμενικό Πατριαρχείο σε καμιά περίπτωση δεν έχει την υποχρέωση να πορεύεται ως… τουρκικό Ίδρυμα, διότι δεν είναι τέτοιο, και η σχέση με το Οικουμενικό Πατριαρχείο είναι περισσότερο πνευματική, εκτός φυσικά από την οικονομική στήριξη που προσφέρει για τις ανάγκες του Οικουμενικού Πατριαρχείου.
Πάντως, στο θέμα με τον Ελπιδοφόρο εντύπωση προκάλεσε η στάση του Ευάγγελου Βενιζέλου, που ήταν εξόχως επικριτικός για την κυβέρνηση και με ανάρτησή του στο Facebook, όπου έκανε λόγο «για βαθιά ανιστόρητη προσέγγιση, η οποία δείχνει πλήρη απουσία αίσθησης για το καθεστώς του Οικουμενικού Πατριαρχείου και το θεσμικό πλαίσιο των σχέσεών του με την Ελληνική Δημοκρατία».
Μεταξύ άλλων, ο πρώην αντιπρόεδρος των κυβερνήσεων Παπανδρέου, Παπαδήμου και Σαμαρά και πρώην πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ επισημαίνει πως «όσο μυωπική είναι και η άρνηση της ελληνικής κυβέρνησης να απαντήσει στις συστηματικές και σφοδρές πολιτικές επιθέσεις που εξαπολύει η ρωσική κυβέρνηση στο υψηλότερο επίπεδο κατά του Πατριαρχείου και του Οικουμενικού Πατριάρχη προσωπικά για τη χορήγηση του ουκρανικού Αυτοκεφάλου. Ο Αρχιεπίσκοπος Αμερικής είναι ιεράρχης του Οικουμενικού Θρόνου και τον εκπροσωπεί στις ΗΠΑ ως έξαρχος. Ενεργεί προφανώς σε συνεννόηση με τον Πατριάρχη στο πλαίσιο της επώδυνης και θυσιαστικής σοφίας του Φαναρίου. Αντί για εύκολες και “δημοφιλείς” αντιτουρκικές βολές με “’μπάλα” το Οικουμενικό Πατριαρχείο, θα ήταν προτιμότερο η ελληνική αλλά και η κυπριακή κυβέρνηση να αναδείξουν τα εκκρεμή προβλήματα που ανέδειξε και η δήλωση του εκπροσώπου του Πατριαρχείου στην τελετή της Ν. Υόρκης, παρόντος του ΓΓ του ΟΗΕ».