![](https://www.iapopsi.gr/wp-content/uploads/2017/05/pasok_05_05_17_slide.jpg)
Τραβάει το σχοινί η Γεννηματά
Του Μιχάλη Κωτσάκου
Θεωρητικά μετά την προκήρυξη του έκτακτου συνεδρίου του ΠΑΣΟΚ τον Οκτώβριο, αλλά και της ανακοίνωσης των μετεχόντων στην ΚΟΕΣ για το συνέδριο της Δημοκρατικής Συμπαράταξης, η κατάσταση στη Χαριλάου Τρικούπη θα έβαινε προς εξομάλυνση.
Τουναντίον, τα μαχαίρια δεν έχουν μπει στα θηκάρια και όπως γίνεται αντιληπτό ο «πράσινος εμφύλιος», όπως λένε οι παλιές καραβάνες του κόμματος, θα κρατήσει ακόμη κι εν μέσω θέρους. Εκτός εάν υπάρχει φρενήρης άνοδος στις επόμενες δημοσκοπήσεις και όλοι ξαφνικά αρχίζουν να σκέφτονται τα περασμένα μεγαλεία, στα οποία εξακολουθεί να ελπίζει και να έχει ως αφήγημα η Φώφη Γεννηματά και οι συνεργάτες της.
Βέβαια επειδή θαύματα δεν συμβαίνουν στην εποχή μας, το να εκτοξευθεί το ΠΑΣΟΚ στις δημοσκοπήσεις και να ξαναγίνει κυβερνητική δύναμη μάλλον κινείται στη σφαίρα της φαντασίας. Ειδικά όταν στελέχη του ΠΑΣΟΚ κατηγορούνται για ένα σωρό ζητήματα.
Πάντως οι πρώτες κινήσεις της κας Γεννηματά δείχνουν ότι είναι αποφασισμένη να φθάσει στα άκρα με τους διαφωνούντες και ειδικά με το δίδυμο Ανδρουλάκη – Ξεκαλάκη. Οι αντικειμενικοί παρατηρητές αυτής της διαμάχης εκτιμούν ότι όλο αυτό το σκηνικό το έχει στήσει η πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ και οι συνεργάτες της, καθώς θεωρούν πως με αυτό τον τρόπο στέλνει μηνύματα σε πιο ισχυρούς εσωκομματικούς αντιπάλους. Μόνο που το δίδυμο των νεαρών εξακολουθεί να έχει πολλά ερείσματα στη βάση του κόμματος.
Στην ΚΟΕΣ, πάντως η κα Γεννηματά αποφάσισε να αποκλείσει στελέχη της λεγόμενης εσωκομματικής αντιπολίτευσης. Έτσι από το ΠΑΣΟΚ μετέχουν ο Νίκος Σαλαγιάννης (γνωστός «βενιζελικός»), ο Χρήστος Πρωτόπαπας, ενώ ο Βασίλης Κεγκέρογλου θα αναλάβει γραμματέας και θα κάνει και τη δουλειά του Στέφανου Ξεκαλάκη, ο οποίος παραμένει τύποις γραμματέας της Κ.Ε. του ΠΑΣΟΚ.
Από τη ΔΗΜ.ΑΡ., ξεχωρίζουν τα ιστορικά στελέχη του χώρου Θεόδωρος Μαργαρίτης και Δημήτρης Χατζησωκράτης. Από το ΚΙΔΗΣΟ οι Φίλιππος Σαχινίδης και Μιχάλης Καρχιμάκης, οι οποίοι ακολούθησαν τον Γιώργο Παπανδρέου στο δικό του κόμμα το 2015, βρίσκονται επίσης ανάμεσα σ’ αυτούς που θα καθορίσουν την πορεία προς το πολιτικό Συνέδριο της ΔΗΣΥ.
Αίσθηση προκάλεσε και η παρουσία του Νίκου Μπίστη, ο οποίος, σύμφωνα με την ανακοίνωση, συμμετέχει στο σχήμα ως «στέλεχος της Κεντροαριστεράς».
Η καταγεγραμμένη ως εσωτερική αντιπολίτευση στη Φώφη Γεννηματά υποδέχθηκε με δηκτικά σχόλια τη σύνθεση της γραμματείας, κάνοντας εκτεταμένη αναφορά στα στελέχη που προέρχονται από το ΠΑΣΟΚ. Στελέχη που βρίσκονται κοντά στον πρώην γραμματέα, Στέφανο Ξεκαλάκη, αναφέρουν ότι από την πλευρά του ΠΑΣΟΚ η σύσταση της Οργανωτικής Επιτροπής αποτελεί «παρωδία», καθώς σημειώνουν πως το «μισό ΠΑΣΟΚ» –με σαφή αναφορά στην πτέρυγα του κόμματος που εκείνος και ο ευρωβουλευτής Νίκος Ανδρουλάκης εκπροσωπούν– απουσιάζει εντελώς από τη λίστα των ονομάτων.
Επίθεση από Όθωνα
Η ηγετική ομάδα του ΠΑΣΟΚ, όπως δείχνουν κάποιες από τις κινήσεις της, μάλλον είναι αποφασισμένη να τραβήξει το σχοινί δίχως να νοιάζεται εάν σπάσει. Ίσως αυτό να είναι και μία απάντηση στη δημοσκόπηση της ProRata, η οποία επί της ουσίας δικαιώνει τα όσα έχει πει ο Νίκος Ανδρουλάκης. Ότι οι ψηφοφόροι δεν εμπιστεύονται τα υπάρχοντα κόμματα της Κεντροαριστεράς.
Χαρακτηριστικά ο Μανώλης Όθωνας επιτέθηκε με σφοδρότητα σε συνέντευξη που παραχώρησε στο κρατικό ραδιόφωνο στην ομάδα Ανδρουλάκη – Ξεκαλάκη. Έκανε λόγο για προσπάθεια «μικρής ομάδας στελεχών να δημιουργήσουν μία οργανωτικού χαρακτήρα ένταση λόγω προσωπικών επιδιώξεων κατηγορώντας τους ότι κινούνται στα όρια του γραφικού».
Ο διευθυντής του πολιτικού γραφείου της προέδρου του ΠΑΣΟΚ τόνισε ότι «οι αποφάσεις και οι πρωτοβουλίες της Φώφης Γεννηματά είναι απάντηση σε πρακτικές και λογικές που το ΠΑΣΟΚ πρέπει να αφήσει πίσω του», και πως είναι «η θεσμική και πολιτική απάντηση σε ομαδοποιήσεις και μηχανισμούς που συγκροτούνται όχι στη βάση διαφορετικών πολιτικών απόψεων-προτάσεων, αλλά στη βάση προσωπικών επιδιώξεων». Ωστόσο, διευκρίνισε πως «ήταν τελείως διαφορετικό όταν μιλούσαμε για ένα μεγάλο πολυσυλλεκτικό κόμμα εξουσίας και είναι εντελώς διαφορετικό, στα όρια της γραφικότητας, όταν κάποιοι επιχειρούν να αναπαράγουν τέτοια φαινόμενα σε μια συντετριμμένη πολιτικά και εκλογικά παράταξη, την ώρα ακριβώς που έχει τα πρώτα σημάδια ανάκαμψης. Την ώρα που διευρύνει την κοινωνική της επιρροή και συναντάται με ευρύτερες δυνάμεις του προοδευτικού χώρου στο πλαίσιο της Συμπαράταξης».
Όμως ακόμη και μεταξύ των βουλευτών που στήριξαν τις αποφάσεις της Φώφης Γεννηματά υπάρχει έντονος προβληματισμός, καθώς τα δημοσκοπικά κέρδη της Δημοκρατικής Συμπαράταξης είναι μηδαμινά και υπολείπονται κατά πολύ των μεγάλων απωλειών του ΣΥΡΙΖΑ. Κι όπως λένε, «η Συμπαράταξη δεν φαίνεται ικανή να λειτουργήσει ως προορισμός για τους πολλούς ψηφοφόρους που εγκαταλείπουν τον ΣΥΡΙΖΑ και πάνε πλέον κατευθείαν στη Ν.Δ.».
Ελπίδα στο Συνέδριο
Την ίδια ώρα η κα Γεννηματά ποντάρει πολλά στο ιδρυτικό συνέδριο της Δημοκρατικής Συμπαράταξης το τριήμερο 30 Ιουνίου – 2 Ιουλίου στο ΣΕΦ. Όμως κι εκεί δεν είναι βέβαιο ότι θα επουλωθούν τα τραύματα. Κι αυτό διότι η κα Γεννηματά έθεσε εκτός από την ΚΟΕΣ τους διαφωνούντες, κάτι που σημαίνει ότι ανάλογοι αποκλεισμοί θα υπάρξουν και από την ΚΟΕΣ του εκτάκτου συνεδρίου του ΠΑΣΟΚ.
Χαρακτηριστικό είναι ότι στη σύσκεψη με τους γραμματείς των Νομαρχιακών Επιτροπών ακούστηκαν βαριά λόγια για τον Νίκο Ανδρουλάκη.
Η απάντηση δεν άργησε να έρθει από συνεργάτες του διδύμου: «Ήταν στημένα στελέχη που τους έβαλαν συνεργάτες της κας Γεννηματά». Καταγγέλλουν μάλιστα διαστρέβλωση των λόγων τους, ενώ διαβεβαιώνουν πως ουδείς από τους παρευρισκόμενους διέψευσε τον γραμματέα Στέφανο Ξεκαλάκη, όταν χαρακτήρισε ψέμα το ότι δεν είχε διατυπωθεί η διαφωνία της ομάδας Ανδρουλάκη σε άλλα όργανα πριν από την ΚΠΕ, ή όταν περιέγραψε το κλείσιμο της συνεδρίασης της ΚΠΕ με τον Μιχάλη Τζελέπη να αρνείται την ψηφοφορία και να κλείνει τη συνεδρίαση εκτιμώντας ότι έχει πλειοψηφία η εισήγηση της προέδρου και τα στελέχη που πρόσκεινται σε εκείνη να αποχωρούν από την αίθουσα.
Συζητούν και για εσωτερικό δημοψήφισμα
Η πρόταση για διενέργεια δημοψηφίσματος μεταξύ των μελών του ΠΑΣΟΚ, προκειμένου να αποφασισθεί από αυτούς ποια θα είναι η πορεία του κόμματος σε σχέση με τη μετεξέλιξη της Δημοκρατικής Συμπαράταξης, έχει πέσει στο τραπέζι και συζητείται στη Χαριλάου Τρικούπη. Στον απόηχο της απόφασης της Φώφης Γεννηματά να πραγματοποιηθεί έκτακτο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ, έπειτα από τις εξελίξεις στη συνεδρίαση της Κεντρικής Επιτροπής το προηγούμενο Σάββατο και τις κινήσεις που εξελήφθησαν ως προσπάθεια αμφισβήτησης της ηγεσίας και υπονόμευσης του εγχειρήματος της ΔΗΣΥ, στη Χαριλάου Τρικούπη δηλώνουν ότι η επιλογή είναι η φυγή προς τα εμπρός, προκειμένου να αποφευχθούν κρούσματα εσωστρέφειας.
Το διάστημα των επόμενων μηνών θεωρείται κρίσιμο, με τρεις σημαντικούς σταθμούς: το συνέδριο της ΔΗΣΥ στα τέλη Ιουνίου, το συνέδριο του ΠΑΣΟΚ τον Οκτώβριο και ένα δεύτερο συνέδριο της ΔΗΣΥ σε μεταγενέστερο χρόνο, που θα αφορά τη διαδικασία μετεξέλιξης σε ενιαίο πολιτικό φορέα. Σε αυτό το πλαίσιο, στελέχη της Χαριλάου Τρικούπη υπογραμμίζουν ότι το συνέδριο του ΠΑΣΟΚ θα πραγματοποιούνταν ούτως ή άλλως, καθώς η διαδικασία μετασχηματισμού της ΔΗΣΥ δεν θα μπορούσε να προχωρήσει χωρίς να υπάρχει ξεκάθαρη απόφαση του συλλογικού οργάνου. Στην εσωτερική συζήτηση του ΠΑΣΟΚ πάνω σε αυτό το θέμα επισημάνθηκε από διάφορες πλευρές ότι ενδεχομένως δεν αρκεί η απόφαση του συνεδρίου, όπως δεν αρκεί μια απόφαση της Κεντρικής Επιτροπής ή μια απόφαση της ηγεσίας.
«Διάλυση»
«Ουσιαστικά μιλάμε για μια απόφαση που θα περιγράφει τη διάλυση του ΠΑΣΟΚ και την ίδρυση ενός νέου κόμματος», υπογραμμίζει στέλεχος της Χαριλάου Τρικούπη. Για μια τέτοια απόφαση, λοιπόν, συζητήθηκε η πρόταση να απευθυνθεί το κόμμα στη βάση του, στα μέλη που έχουν όλα τα προηγούμενα χρόνια, ακόμη και δεκαετίες, συμπορευθεί με αυτό. Ο προβληματισμός που έχει αναπτυχθεί γύρω από τη συγκεκριμένη πρόταση είναι το κατά πόσον μπορούν να θεωρηθούν αξιόπιστα τα μητρώα μελών, δηλαδή η σχετική βάση δεδομένων. «Θα πρέπει να είναι αξιόπιστη η διαδικασία όσον αφορά το ποιοι αποφασίζουν για τη ζωή ή τον θάνατο του ΠΑΣΟΚ», είναι το εμφατικό σχόλιο που γίνεται. Συζητείται, πάντως, το ενδεχόμενο να μπορούσαν να αξιοποιηθούν για μια τέτοια διαδικασία τα μητρώα συμμετοχής στη διαδικασία εκλογής αντιπροσώπων για το συνέδριο.
Σε σχέση με όσα έγιναν στην Κεντρική Επιτροπή και για τα οποία η ευθύνη επιρρίπτεται στους Νίκο Ανδρουλάκη και Στέφανο Ξεκαλάκη, το σχόλιο της Χαριλάου Τρικούπη είναι ότι «εμείς θεωρούμε ότι αυτή η ιστορία πρέπει να μείνει πίσω και να προχωρήσουμε και δεν υπάρχουν περιθώρια συμβιβασμού».
Ειδικότερα, εκτιμάται ότι οι δυνάμεις του διδύμου στο Πολιτικό Συμβούλιο είναι μόλις τρία μέλη από τα 13, στην Κεντρική Επιτροπή περί τα 45 από τα 155, και αντίστοιχη αναφορά εκτιμάται ότι υπάρχει στις κατά τόπους νομαρχιακές επιτροπές.
Ο απρόβλεπτος Ευάγγελος Βενιζέλος
Και βέβαια συνεργάτες της κας Γεννηματά προσπαθούν να εξηγήσουν τι εννοούσε ο Ευάγγελος Βενιζέλος στη συνέντευξη που παραχώρησε σε τηλεοπτικό σταθμό. Ο πρώην πρόεδρος του Κινήματος υποστήριξε μεταξύ άλλων ότι «το Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ το 2015 ψήφισε ομοφώνως ότι πρέπει να γίνει ένας μεγάλος σχηματισμός του προοδευτικού χώρου, στον οποίο εμπεριέχεται η Κεντροαριστερά και η Ευρωπαϊκή Σοσιαλδημοκρατία».
Ο ίδιος άφησε ανοιχτό το τι θα κάνει στο εξής: «Το τι θα κάνω τους επόμενους μήνες, τα επόμενα χρόνια, θα το πω τη στιγμή που πρέπει. Δεν θα το πω τώρα». Διαβεβαίωσε πάντως ότι θα κάνει ό,τι πρέπει για τον χώρο που τον εκφράζει και για την πατρίδα του. Σε κάθε περίπτωση, ξεκαθάρισε ότι θα είναι πάντα στην ενεργό πολιτική. «Δεν πρόκειται κανέναν να αφήσω να χαρεί επειδή δεν θα με έχει απέναντί του», υποστήριξε με νόημα.
Όμως αυτό που πραγματικά έβαλε σε σκέψεις όλους ήταν όταν του ζητήθηκε να σχολιάσει την κα Γεννηματά: «Δεν θέλω να κάνω κάποιο σχόλιο. Τα έχουμε πει αυτά. Δεν είναι σωστό τώρα εγώ να κρίνω την κα Γεννηματά, ούτε ως διάδοχό μου ούτε ως επικεφαλής ενός κόμματος».
Το δίδυμο σήκωσε το γάντι κι επιτίθεται με σφοδρότητα
Αλλά και το δίδυμο κάθε άλλο παρά σκέπτεται να τα παρατήσει. Τουναντίον είναι σε διαρκές επαφές με στελέχη που τους ακολουθούν και δεν κρύβουν την οργή τους για τις αποφάσεις της Φώφης Γεννηματά και των συνεργατών της.
Χαρακτηριστικά ο Στέφανος Ξεκαλάκης έσπευσε να καταστήσει σαφές με δηλώσεις του ότι δεν αναγνωρίζει τη διαδικασία της καθαίρεσής του, καθώς η κα Γεννηματά, μαζί με την ανακοίνωση πραγματοποίησης έκτακτου συνεδρίου, ανακοίνωσε τη συγκρότηση Κεντρικής Οργανωτικής Επιτροπής Συνεδρίου, στην οποία ρόλο συντονιστή αναλαμβάνει ο Βασίλης Κεγκέρογλου, ο οποίος, σύμφωνα με την απόφαση της προέδρου του κόμματος, θα ασκεί τα καθήκοντα του γραμματέα μέχρι το συνέδριο. Ο κ. Ξεκαλάκης και ο κ. Ανδρουλάκης έχουν θέσει, σύμφωνα με συνομιλητές τους, ζήτημα δημοκρατικής λειτουργίας του κόμματος, με τον πρώτο να ζητεί και με δημόσια δήλωσή του να συγκληθούν τα αρμόδια, βάσει καταστατικού, όργανα, προκειμένου να ληφθούν εκεί οι όποιες αποφάσεις.
«Εμείς έχουμε μια πολιτική και αρνούμαι να αντιπαρατεθώ σε μια λογική προσωπικών ύβρεων. Πρόκειται για ένα σίκουελ, αυτοί που μας επιτίθενται είναι τα απολειφάδια του ΠΑΣΟΚ του κ. Τσοχατζόπουλου, είναι η νεολαία του Άκη που ενορχηστρωμένα μας επιτίθενται, αυτό είναι λυπηρό αλλά εμείς αντέχουμε», είπε μεταξύ άλλων ο πρώην γραμματέας.
Στις σοβαρότατες αιχμές, του απάντησε στο ίδιο ύφος ο Οδυσσέας Κωνσταντινόπουλος. «Όσοι δημιούργησαν τεχνητές κρίσεις και εσωστρέφεια, είναι χορηγοί του κ. Τσίπρα και της Ν.Δ.», καυτηρίασε μεταξύ άλλων ο βουλευτής της Δημοκρατικής Συμπαράταξης.
Από την πλευρά του ο Νίκος Ανδρουλάκης σε συνέντευξη που παραχώρησε ερωτώμενος για το εάν του δείχνουν την πόρτα από το ΠΑΣΟΚ άφησε σαφέστατες αιχμές κατά της προέδρου του Κινήματος: «Δεν θέλω να πιστεύω ότι κάποιοι ονειρεύονται ένα μικρό και ελεγχόμενο ΠΑΣΟΚ όταν δημόσια επιχειρηματολογούν υπέρ της ενότητας και της διεύρυνσης. Ας πάμε όμως στην ουσία. Εδώ υπάρχουν δύο αντικρουόμενες αντιλήψεις. Η πρώτη θεωρεί ότι με μία συμφωνία κορυφής, με αργόσυρτες διαδικασίες συγκρότησης του νέου σχήματος και εκμεταλλευόμενη την οργή των πολιτών από τις κυβερνητικές επιλογές η παράταξη θα αναταχθεί. Αυτό μέχρι σήμερα δεν επιβεβαιώνεται. Για αυτό χρειαζόμαστε νέους ανθρώπους. Χρειαζόμαστε ριζοσπαστική ανανέωση σε ιδέες και αναλήψεις για την πολιτική. Είναι όμως αδιανόητο αυτοί που παίρνουν τις κρίσιμες αποφάσεις για την παράταξη και τη χώρα να είναι οι ίδιοι τις τελευταίες τρεις δεκαετίες. Για αυτό, στόχος μου δεν είναι απλώς να μείνω αλλά να αγωνιστώ για να έρθουν πολλοί νέοι άνθρωποι, όχι απαραίτητα ηλικιακά, ως βασικοί πρωταγωνιστές στη νέα προσπάθεια».